تیم تحلیلی صراف ·
دیفای (DeFi یا امور مالی غیرمتمرکز) مجموعهای از خدمات مالی است که بهجای بانک یا صرافی، با قراردادهای هوشمند روی بلاکچین اجرا میشود: مبادلهٔ توکن، وام دادن و گرفتن، استیبلکوین و مشتقات. در دیفای کسی حساب شما را باز یا مسدود نمیکند، اما کسی هم پشتیبان شما نیست: خطای خودتان، باگ قرارداد یا هک، معمولاً برگشتپذیر نیست. این راهنما اجزای دیفای، طرز استفاده و ریسکهایش را توضیح میدهد.
مبادلهٔ مستقیم توکنها از کیف پول. بیشتر DEXها بهجای دفتر سفارش، از «بازارساز خودکار» (AMM) استفاده میکنند: استخری از دو توکن که قیمت را با یک فرمول تعیین میکند. یونیسواپ، که نسخهٔ اولش در سال ۲۰۱۸ روی اتریوم راه افتاد، این مدل را فراگیر کرد.
در پروتکلهایی مثل Aave کاربران توکن میسپارند و سود میگیرند و دیگران با گذاشتن وثیقهای بیشتر از مبلغ وام، قرض میگیرند. اگر ارزش وثیقه از حدی پایینتر بیاید، قرارداد آن را خودکار میفروشد (لیکوئید میکند).
توکنهایی که قرار است ارزششان با دلار برابر بماند و پایهٔ بیشتر معاملات دیفایاند. سازوکار حفظ ارزش در آنها متفاوت است؛ دربارهٔ تفاوتها تتر چیست را بخوانید.
بعضی پروتکلها معاملهٔ اهرمی و قرارداد دائمی را هم روی زنجیره انجام میدهند؛ با همان ریسکهای اهرم که در صرافیها هست.
TVL مجموع ارزش داراییهایی است که در قراردادهای یک پروتکل قرار دارد و سایتهایی مثل DefiLlama آن را گزارش میکنند. TVL بزرگتر یعنی پول بیشتری به پروتکل اعتماد کرده، اما به معنی امنیت نیست: بعضی از بزرگترین هکها از پروتکلهایی با TVL بالا بودهاند.
برای کسی که با کیف پول شخصی، کارمزد شبکه و امضای تراکنش راحت است و فقط مبلغی را وارد میکند که از دست دادنش را تحمل میکند. اگر تازهکارید، اول با مبالغ کوچک و پروتکلهای قدیمیتر شروع کنید و وعدهٔ سودهای خیلی بالا را نشانهٔ ریسک خیلی بالا بدانید.
وضعیت حقوقی دیفای در کشورهای مختلف متفاوت است. خود فناوری فقط کد است؛ مسئولیت نحوهٔ استفاده و رعایت قوانین با کاربر است.
از بهرهای که وامگیرندگان میپردازند و گاهی از توکنهای تشویقی پروتکل. نرخ آن با عرضه و تقاضا تغییر میکند و تضمینی نیست.
برای شروع معمولاً بله: باید ارز بومی شبکه را برای کارمزد و توکنهایی را که میخواهید استفاده کنید از جایی بخرید و به کیف پول شخصی منتقل کنید. در صراف واریز و برداشت روی شبکههای TRC20، ERC20، BEP20، سولانا، پالیگان و بیت کوین انجام میشود؛ آموزش واریز و برداشت.
معمولاً نه. تراکنشهای بلاکچین برگشتپذیر نیستند و مرجعی برای بازگرداندن وجود ندارد.
این مطلب آموزشی است و توصیهٔ مالی نیست.