تیم تحلیلی صراف ·
استیکینگ (Staking) یعنی قفل کردن مقداری از ارز یک بلاک‌چین اثبات سهام (Proof of Stake) تا به امنیت و تأیید تراکنش‌های آن شبکه کمک کند و در عوض پاداش بگیرد. این پاداش از صدور توکن تازه و کارمزد تراکنش‌ها می‌آید، ثابت یا تضمینی نیست و همراه با ریسک‌هایی مثل دورهٔ قفل، جریمهٔ اسلشینگ و نوسان قیمت است. این راهنما سازوکار استیکینگ، انواع آن و ریسک‌هایش را به زبان ساده توضیح می‌دهد.
در شبکه‌های اثبات سهام، به‌جای ماینرها «اعتبارسنج‌ها» (Validator) بلاک‌ها را پیشنهاد و تأیید می‌کنند. هر اعتبارسنج مقداری از ارز شبکه را وثیقه می‌گذارد. اگر درست کار کند پاداش می‌گیرد و اگر تقلب کند یا قواعد را بشکند، بخشی از وثیقه‌اش سوزانده می‌شود. همین وثیقه است که تقلب را پرهزینه میکند. برای آشنایی با اثبات سهام و اثبات کار، بلاک چین به زبان ساده را بخوانید.
بیشتر کاربران خودشان اعتبارسنج نمی‌شوند؛ ارزشان را به یک اعتبارسنج «واگذار» (Delegate) می‌کنند و بخشی از پاداش او، پس از کسر کمیسیونش، به آن‌ها می‌رسد.
به همین دلیل نرخ سود متغیر است: به میزان کل ارز استیک‌شده، فعالیت شبکه و قواعد آن بستگی دارد. نکتهٔ مهم‌تر: اگر بخش بزرگ سود از صدور توکن تازه باشد، کسانی که استیک نکرده‌اند رقیق می‌شوند و سود «واقعی» شما (بعد از تورم توکن) کمتر از عدد اعلام‌شده است. عدد درصد سالانه (APY) را همیشه در کنار نرخ تورم آن توکن ببینید.
در استیکینگ نقد، شما ارز را به یک پروتکل می‌سپارید و در عوض توکنی قابل معامله می‌گیرید که نمایندهٔ سهم شماست؛ مشهورترین نمونه stETH از پروتکل Lido برای اتریوم است. مزیتش این است که دارایی قفل‌شده «نقد» می‌ماند، اما دو ریسک اضافه می‌آورد: ریسک قرارداد هوشمند پروتکل، و فاصله گرفتن قیمت توکن نماینده از ارز اصلی. در ژوئن ۲۰۲۲، در بحران بازار، stETH مدتی حدود ۶٪ زیر قیمت اتر معامله شد. دربارهٔ اتریوم و استیکینگ آن اتریوم چیست را بخوانید.
صراف خدمات استیکینگ، سپردهٔ سودده یا سود تضمینی ارائه نمی‌دهد. اگر جایی وعدهٔ «سود ثابت و تضمینی» از استیکینگ داد، نشانه‌های طرح‌های سود تضمینی را مرور کنید.
نه. نرخ سود با وضعیت شبکه تغییر میکند و ارزش دلاری آن به قیمت ارز بستگی دارد. ممکن است سود بگیرید و باز هم به دلیل ریزش قیمت، در مجموع ضرر کنید.
سپرده بانکی به پول ملی و با نرخ مشخص است. در استیکینگ هم اصل دارایی و هم سود به یک ارز پرنوسان است، دورهٔ قفل دارد و ضمانتی برای اصل سرمایه وجود ندارد.
جریمهای که شبکه برای خطا یا تقلب اعتبارسنج اعمال میکند و بخشی از وثیقه را از بین میبرد. واگذارکنندگان هم ممکن است سهمی از آن را متحمل شوند.
خیر. صراف خدمات استیکینگ یا سپردهٔ سودده ندارد.
این مطلب آموزشی است و توصیهٔ مالی نیست.